Mỹ phẩm Nhật Bản được nhiều người yêu thích vì chất lượng tốt, thiết kế đẹp và cảm giác dùng rất dễ chịu. Tuy nhiên, không ít người lại bối rối khi cầm sản phẩm trên tay mà không thấy ghi hạn sử dụng theo kiểu quen thuộc như tháng/năm.

Đây là tình huống rất phổ biến khi mua mỹ phẩm Nhật. Nhiều sản phẩm không in rõ ngày hết hạn trên bao bì, nên người dùng phải dựa vào những cách khác để kiểm tra. Nếu không biết cách đọc, bạn rất dễ lo lắng không biết món đồ mình đang dùng còn mới hay đã quá lâu.
Tin vui là việc này không quá khó. Chỉ cần hiểu vài nguyên tắc cơ bản, bạn hoàn toàn có thể tự kiểm tra được sản phẩm còn dùng tốt hay không.
Trong bài này, mình sẽ hướng dẫn bạn cách xem hạn sử dụng mỹ phẩm Nhật một cách dễ hiểu nhất, gồm:
- Vì sao mỹ phẩm Nhật thường không ghi rõ hạn sử dụng
- Cách tìm ngày sản xuất khi không có EXP
- Cách đọc batch code
- Cách hiểu ký hiệu PAO sau khi mở nắp
- Dấu hiệu nhận biết mỹ phẩm đã hỏng
- Cách bảo quản để sản phẩm dùng được lâu hơn
Vì sao mỹ phẩm Nhật thường không ghi rõ hạn sử dụng?
Đây là điều khiến rất nhiều người mới dùng mỹ phẩm Nhật cảm thấy khó hiểu.
Theo cách quản lý phổ biến tại Nhật, nếu một sản phẩm mỹ phẩm có thể giữ được chất lượng ổn định trong ít nhất 3 năm kể từ ngày sản xuất, với điều kiện bảo quản phù hợp, thì nhà sản xuất thường không bắt buộc phải in rõ hạn sử dụng trên bao bì. Nói đơn giản hơn, nếu sản phẩm đủ ổn định trong 3 năm khi chưa mở nắp, việc không ghi EXP là chuyện bình thường.
Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là mọi sản phẩm đều không có hạn. Một số loại mỹ phẩm có thành phần dễ biến đổi, hoặc độ ổn định không cao, vẫn có thể được in ngày hết hạn hoặc ngày sản xuất rõ ràng trên bao bì. Ví dụ, những sản phẩm có công thức đặc biệt hoặc ít chất bảo quản thường dễ được ghi thông tin ngày tháng hơn.
Khi ngày hết hạn được in sẵn, cách ghi thường theo định dạng năm/tháng/ngày. Ví dụ:
2021/05/29
nghĩa là ngày 29 tháng 5 năm 2021.
Vì vậy, khi kiểm tra mỹ phẩm Nhật, bạn nên nhớ một điểm quan trọng:
không thấy EXP không đồng nghĩa với việc sản phẩm có vấn đề.
Không có EXP thì nên kiểm tra gì?
Nếu sản phẩm không ghi hạn sử dụng trực tiếp, thứ bạn nên tìm tiếp theo là batch code hoặc lot number.
Đây là dãy ký tự được in hoặc dập trên bao bì để nhà sản xuất theo dõi lô hàng. Thông qua mã này, người ta có thể ước tính ngày sản xuất và từ đó tính ra thời gian sử dụng khi chưa mở nắp. Batch code khác với mã vạch. Mã vạch chỉ dùng để nhận diện sản phẩm, còn batch code mới là phần có thể liên quan đến ngày sản xuất.
Nói ngắn gọn:
- Barcode: để quét bán hàng, nhận diện sản phẩm
- Batch code: để theo dõi lô sản xuất, có thể dùng để ước tính ngày sản xuất
Nếu không thấy EXP, bạn đừng vội kết luận sản phẩm đã cũ. Hãy tìm batch code trước.
Batch code thường nằm ở đâu?
Batch code thường không nằm ở vị trí quá nổi bật, nên bạn cần nhìn kỹ một chút. Những vị trí hay gặp nhất là:
- đáy chai, đáy lọ hoặc đáy tuýp
- đáy hộp giấy
- gần mã vạch
- nắp hộp hoặc mặt trong nắp gập
- mép tuýp đối với các sản phẩm dạng tuýp
Thông thường, batch code trông giống như một dãy ký tự được in thêm sau khi bao bì đã hoàn thiện. Có khi là số, có khi là chữ, cũng có khi là cả chữ lẫn số. Độ dài của mã không cố định, có thể chỉ vài ký tự nhưng cũng có thể dài hơn.
Nếu bạn nhìn mãi chưa thấy, hãy thử soi kỹ dưới ánh sáng mạnh. Một số mã được dập nổi hoặc in khá mờ.
Cách hiểu batch code của mỹ phẩm Nhật
Đây là phần nhiều người thấy rối nhất, vì mỗi hãng có thể dùng một kiểu mã khác nhau. Không có một công thức chung áp dụng cho tất cả thương hiệu.
Tuy vậy, bạn chỉ cần nhớ một điều:
batch code giúp bạn ước tính ngày sản xuất, chứ không phải lúc nào cũng cho ra một kết quả chính xác tuyệt đối.
Một số mã có thể thể hiện:
- năm sản xuất
- tháng sản xuất
- ngày sản xuất
- ngày thứ bao nhiêu trong năm
- mã nhà máy hoặc mã lô nội bộ
Vì hệ thống mã giữa các hãng rất khác nhau, bạn không nên cố đoán nếu không chắc. Với người dùng thông thường, cách đơn giản hơn là:
- tìm batch code
- dùng công cụ kiểm tra trực tuyến để tham khảo
- đối chiếu thêm với bao bì thực tế và nơi mua hàng
Có nên dùng website check batch code không?
Có thể dùng, nhưng chỉ nên xem là nguồn tham khảo.
Một số website cho phép nhập batch code để ước tính ngày sản xuất của mỹ phẩm. Cách làm khá đơn giản: bạn chọn thương hiệu, nhập mã lô, rồi hệ thống sẽ trả về thông tin dự đoán.
Tuy nhiên, các công cụ này không phải lúc nào cũng chính xác tuyệt đối. Lý do là chúng thường dựa trên dữ liệu tổng hợp hoặc giải mã lại từ nhiều nguồn, chứ không hẳn là cơ sở dữ liệu chính thức từ nhà sản xuất. Với những thương hiệu có hệ thống mã phức tạp, hoặc những mã có thể lặp lại theo chu kỳ nhiều năm, kết quả đôi khi sẽ sai lệch.
Vì vậy, nếu bạn kiểm tra ra một kết quả quá vô lý, chẳng hạn sản phẩm vừa mua nhưng website báo đã sản xuất từ rất lâu, đừng vội hoảng. Hãy kiểm tra thêm các yếu tố khác như:
- bao bì có phải mẫu mới không
- nơi bán có uy tín không
- sản phẩm có dấu hiệu bất thường không
Có thể nhìn bao bì để đoán độ mới của sản phẩm không?
Có, nhưng chỉ ở mức tương đối.
Một số thương hiệu Nhật thay đổi thiết kế bao bì theo thời gian. Nếu bạn thấy sản phẩm mình đang cầm đúng với mẫu bao bì mới nhất, khả năng cao đó là hàng sản xuất gần đây hơn. Ngược lại, nếu bao bì đã quá cũ so với mẫu hãng đang dùng, bạn nên kiểm tra kỹ hơn.
Cách này không thay thế được batch code, nhưng lại khá hữu ích khi:
- mã lô khó đọc
- không tra được mã
- kết quả từ website check code có vẻ không hợp lý
Sau khi mở nắp, nên xem gì?
Ngoài hạn dùng khi chưa mở nắp, bạn còn cần để ý đến thời gian sử dụng sau khi mở nắp. Đây là phần rất nhiều người bỏ quên.
Ký hiệu bạn cần tìm là PAO. Nó thường có hình chiếc hộp mở nắp, bên trong ghi như:
- 6M
- 12M
- 24M
Trong đó, chữ M là viết tắt của “month”, nghĩa là tháng. Ví dụ, 12M có nghĩa là sản phẩm nên được dùng trong vòng 12 tháng kể từ lần mở nắp đầu tiên.
Tuy nhiên, với mỹ phẩm Nhật, PAO không phải lúc nào cũng xuất hiện trên bao bì. Vì vậy, bạn không nên mặc định rằng cứ không thấy PAO là không có giới hạn sau mở nắp. Bản chất là bạn vẫn cần theo dõi thời gian sử dụng kể từ lúc bắt đầu dùng sản phẩm.
Thời gian dùng sau khi mở nắp của từng loại mỹ phẩm
Nếu trên bao bì không có PAO, bạn có thể tham khảo mốc dùng phổ biến theo từng loại sản phẩm.
Nhóm nên dùng nhanh
- Mascara, eyeliner dạng lỏng: khoảng 2 đến 3 tháng
- Toner, lotion, serum: khoảng 3 tháng
- Emulsion: khoảng 4 đến 5 tháng
Nhóm dùng trong thời gian trung bình
- Kem chống nắng: khoảng 3 đến 6 tháng
- Kem dưỡng: khoảng 6 tháng
- Kem nền, kem che khuyết điểm dạng lỏng hoặc kem: khoảng 6 đến 12 tháng
- Son môi, son bóng: khoảng 6 đến 12 tháng
Nhóm có thể dùng lâu hơn nếu bảo quản tốt
- Dầu tẩy trang: khoảng 12 tháng
- Phấn mắt, phấn má, phấn phủ dạng bột: khoảng 12 đến 24 tháng
- Một số loại xịt: có thể lâu hơn tùy dạng bao bì và công thức
Đây chỉ là mốc tham khảo. Thực tế còn phụ thuộc vào công thức sản phẩm, cách đóng gói và cách bạn bảo quản.
Dấu hiệu cho thấy mỹ phẩm đã hỏng
Đây là phần quan trọng không kém hạn sử dụng.
Ngay cả khi sản phẩm chưa quá 3 năm hoặc vẫn còn trong khoảng PAO, nó vẫn có thể bị hỏng nếu bảo quản không đúng cách hoặc bị nhiễm bẩn. Ngược lại, có những sản phẩm vẫn ổn hơn bạn nghĩ nếu được giữ gìn cẩn thận. Vì vậy, ngoài ngày tháng, bạn luôn nên quan sát tình trạng thực tế của sản phẩm trước khi dùng.
Những dấu hiệu đáng chú ý gồm:
1. Mùi thay đổi
Nếu mỹ phẩm có mùi lạ, mùi chua, mùi hôi, mùi nồng bất thường hoặc khác hẳn lúc mới mở, bạn nên cẩn thận. Một vài sản phẩm có mùi đặc trưng riêng, nhưng nếu mùi thay đổi rõ rệt thì đó là dấu hiệu không nên bỏ qua.
2. Kết cấu bất thường
Nếu sản phẩm bị tách lớp, vón cục, lợn cợn, chảy nước hoặc đặc lạ đi so với ban đầu, khả năng cao chất lượng đã thay đổi.
3. Màu sắc đổi khác
Nếu mỹ phẩm bị ngả vàng, sậm màu hoặc xuất hiện đốm lạ, bạn nên ngừng dùng.
4. Cảm giác trên da không còn bình thường
Nếu sản phẩm bỗng khiến da châm chích, ngứa, rát, nổi mụn hoặc khó tán hơn bình thường, đó cũng có thể là dấu hiệu sản phẩm không còn ổn.
Nguyên tắc dễ nhớ nhất là:
nếu thấy nghi ngờ, đừng cố dùng tiếp.
Cách bảo quản mỹ phẩm Nhật để dùng được lâu hơn
Bảo quản đúng cách ảnh hưởng rất nhiều đến độ bền của mỹ phẩm. Một sản phẩm tốt nhưng để sai môi trường vẫn có thể xuống chất lượng nhanh hơn bình thường.
Bạn nên lưu ý:
Giữ sản phẩm ở nơi khô ráo, thoáng mát
Nhiệt độ phòng ổn định là lựa chọn phù hợp nhất. Tránh để mỹ phẩm ở nơi có ánh nắng trực tiếp hoặc nhiệt độ quá cao.
Tránh để trong phòng tắm
Phòng tắm thường ẩm và nóng, không phải nơi lý tưởng để cất mỹ phẩm lâu dài.
Không nên để ở bệ cửa sổ hoặc trong xe
Đây là những nơi dễ có nhiệt độ cao và ánh sáng mạnh, làm sản phẩm nhanh xuống chất lượng.
Đậy kín nắp sau khi dùng
Việc này giúp hạn chế tiếp xúc với không khí, giảm nguy cơ oxy hóa và nhiễm khuẩn.
Giữ tay sạch khi lấy sản phẩm
Nếu dùng sản phẩm dạng hũ, bạn nên lấy bằng tay sạch hoặc dùng que lấy kem để hạn chế làm bẩn sản phẩm.
Có nên ghi lại ngày mở nắp không?
Rất nên.
Vì nhiều mỹ phẩm Nhật không in rõ PAO, việc tự ghi lại ngày mở nắp là cách đơn giản nhất để bạn kiểm soát thời gian sử dụng. Bạn có thể:
- dùng bút ghi trực tiếp lên chai hoặc hộp
- dán nhãn nhỏ lên sản phẩm
- ghi vào điện thoại hoặc sổ tay skincare của mình
Thói quen nhỏ này giúp bạn tránh việc dùng sản phẩm quá lâu mà không để ý.
Checklist kiểm tra nhanh hạn sử dụng mỹ phẩm Nhật
Trước khi dùng một sản phẩm mỹ phẩm Nhật, bạn có thể kiểm tra nhanh theo các bước sau:
Khi chưa mở nắp
- xem sản phẩm có in ngày hết hạn hay không
- nếu có, đọc theo định dạng năm/tháng/ngày
- nếu không có, tìm batch code
- kiểm tra thêm bao bì và nơi mua hàng
Sau khi mở nắp
- tìm ký hiệu PAO nếu có
- ghi lại ngày mở nắp
- nhớ mốc dùng phù hợp với từng loại sản phẩm
- quan sát mùi, màu và kết cấu định kỳ
Nếu có dấu hiệu lạ
- ngừng dùng ngay
- không cố tiếc sản phẩm
- ưu tiên an toàn cho da hơn là cố dùng cho hết
Lời kết
Mỹ phẩm Nhật không phải lúc nào cũng ghi hạn sử dụng theo cách quen thuộc, nhưng điều đó không có nghĩa là bạn không thể kiểm tra được.
Chỉ cần nhớ 3 điểm chính:
- không thấy EXP là chuyện khá bình thường
- batch code là manh mối quan trọng để ước tính ngày sản xuất
- sau khi mở nắp, bạn vẫn phải theo dõi thời gian sử dụng và quan sát tình trạng thực tế của sản phẩm
Khi hiểu rõ những nguyên tắc này, bạn sẽ tự tin hơn rất nhiều khi mua và dùng mỹ phẩm Nhật. Quan trọng nhất, bạn sẽ biết cách bảo vệ làn da của mình khỏi những sản phẩm đã xuống chất lượng mà mắt thường khó nhận ra ngay từ đầu.


